By OTTO


แม่ศรีไพร.. เกือบจะเป็นหนังมิตร ชัยบัญชา อีกเรื่อง  โดย มนัส กิ่งจันทร์

        ว่าไปแล้ว วิจิตร คุณาวุฒิ เจ้าของฉายา เศรษฐีตุ๊กตาทอง ก็เป็นผู้สร้างผู้กำกับภาพยนตร์อีกท่านหนึ่งที่นิยมชมชอบพระเอก มิตร ชัยบัญชา  เหมือนกัน

เหนือมนุษย์ (2502) เป็นหนังเรื่องแรกที่คุณาวุฒิลงมือกำกับมิตร ชัยบัญชา โดยช่วงนั้นคุณาวุฒิยังรับกำกับหนังให้ผู้สร้างรายอื่นๆ  อีกหลายเรื่อง เช่น จำเลยรัก (2506) กัปตันเครียวฉลามเหล็ก (2506) เดือนร้าว (2508) เพชรตัดเพชร (2509) คนเหนือคน (2510)

          แต่ระหว่างนั้น วิจิตร คุณาวุฒิ ก็เริ่มลงทุนสร้างหนังมิตร ชัยบัญชา ในชื่อ แหลมทองภาพยนตร์ โดยมีภริยาคือ ทองปอนด์ คุณาวุฒิ เป็นผู้อำนวยการสร้าง เริ่มจากเรื่อง นางสาวโพระดก (2508 มิตร-พิศมัย) เกิดเป็นหงส์ (2509 มิตร-พิศมัย) แล้วก็คั่นด้วย เสน่ห์บางกอก (2509 พร ภิรมย์-ภาวนา) หนังเพลงที่กล้านำนักร้องมาแสดงเป็นพระเอก แม้หนังจะได้รับรางวัลตุ๊กตาทอง แต่ก็ดูเหมือนจะยังไม่ถูกใจแฟนๆ คุณาวุฒิจึงหันกลับมาสร้างหนังมิตร ชัยบัญชา ต่ออีกในเรื่อง ไทรโศก (2510 มิตร-โสภา-รักชนก) ดาวรุ่ง (2512 มิตร-อรัญญา-โสภา) และน้องรัก (2512 มิตร-สุทิศา)


ว่ากันว่า พอพ้นจากเรื่อง น้องรัก แล้ว คุณาวุฒิก็ยังวางตัวพระเอกของแหลมทองภาพยนตร์ให้เป็น มิตร ชัยบัญชา อีกเรื่อง แต่คราวนี้ จะเปลี่ยนไปสร้างหนังในระบบ 35 มม.สโคป บันทึกพากย์เสียงในฟิล์มเป็นเรื่องแรกและเพื่อให้เข้ากับกระแสหนังเพลงที่กำลังได้รับความนิยม คุณาวุฒิจึงเลือกสร้างเรื่อง ธาตุดิน ซึ่งเป็นบทประพันธ์ของ เรียมเอง แต่ตั้งชื่อใหม่ว่า แม่ศรีไพร 

แม่ศรีไพร พระเอกของเรื่องที่วางตัวไว้ตอนแรก ก็คือ มิตร ชัยบัญชา ส่วนนางเอกคือ  เพชรา เชาวราษฎร์ แต่เผอิญว่า มิตร ชัยบัญชา เสียชีวิตอย่างกะทันหันก่อน ขณะถ่ายทำหนังเรื่อง อินทรีทอง ในวันที่ 8 ตุลาคม 2513 คุณาวุฒิจึงต้องมองหาพระเอกหน้าใหม่มาแทนมิตร ชัยบัญชาและพระเอกที่ว่านี้ คุณาวุฒิก็หาได้จากคนที่มาร่วมงานสวดศพมิตร ชัยบัญชาที่วัดแค นางเลิ้ง นั่นคือ อุดมพร คชหิรัญ ซึ่งก่อนหน้านั้นก็เคยมีคนพาชายหนุ่มคนนี้ไปฝากให้แสดงหนังกับมิตร ชัยบัญชา แล้ว แต่ยังไม่ทันได้แสดง มิตรก็มีอันเสียชีวิตไปก่อน

อุดมพร ถูกเลือกให้เป็นพระเอกหนัง แม่ศรีไพร ได้ชื่อใหม่ทางการแสดงว่า นาท ภูวนัย


นอกจาก แม่ศรีไพร จะมี นาท-เพชรา-สะอาด-เมตตา เป็นนักแสดงหลักๆ แล้ว ก็ยังมีการนำนักร้องลูกทุ่ง-ลูกกรุงมาร่วมแสดงด้วย เช่น สมัย อ่อนวงศ์ กิ่งดาว จันทร์สวัสดิ์ พนม นพพร สังข์ทอง สีใส จีราภา ปัญจศิลป์ มรว.ถนัดศรี สวัสดิวัฒน์และยังใส่เพลงเข้าไปอีก 11 เพลงซึ่งเป็นเพลงที่แต่งขึ้นให้กับหนังโดยเฉพาะ เช่น ชะนีโหย (สมัย) บาสะเนอ ฉันรักเธอ (จีราภา) รักจุกอุก (พนม) สุริยา อาลัย (มรว.ถนัดศรี) แม่ศรีไพร (นาท) พ่อศรีไพรและตายเสียก็ดี  (กิ่งดาว) รักมหาวินาศ  (สังข์ทอง-ชูศรี) ช่างมันเถอะน้ำตา (สมัย) ตะวันตกดิน (กิ่งดาว)  ย่องสาว (สังข์ทอง)


แม้ว่า แม่ศรีไพร จะมีความยาวถึง  2 ชั่วโมง 55 นาที ซึ่งนับว่ายาวมาก แต่ความยาวของหนัง ก็ไม่เป็นอุปสรรคต่อการชม นั่นเป็นเพราะฝีมือการเขียนบทภาพยนตร์ของคุณาวุฒิที่สามารถเล่าเรื่องให้คนที่ดูหนัง ไม่รู้สึกว่า เหนื่อยหรืออึดอัด บางฉากกว่าเราจะรู้เหตุผลว่า ทำไมถึงเป็นแบบนั้น คุณาวุฒิก็จะค่อยๆ เฉลยเป็นระยะ ชวนให้น่าติดตาม แม้โครงเรื่องจะมีเพียงว่า พระเอกบุกฉุดนางเอกซึ่งเป็นเจ้าสาวในคืนส่งตัวเพราะมีความเคียดแค้นเจ้าบ่าว ฝ่ายเจ้าบ่าวก็ออกตามล่าพระเอกทันที แต่คุณาวุฒิก็ยังสามารถเล่าเรื่องได้อย่างสนุกแถมยังใส่เพลงให้เข้ากับเนื้อหาภาพยนตร์อีกด้วย


แม่ศรีไพร ฉายครั้งแรกวันที่ 28 สิงหาคม 2514 ต้อนรับวันสาร์ทจีนที่โรงหนังศาลาเฉลิมกรุง ครั้นนั้นพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ก็เสด็จฯทอดพระเนตรภาพยนตร์เรื่องนี้เป็นกรณีพิเศษด้วย

สำหรับผมกับแม่ศรีไพรนั้น สมัยก่อนก็เคยได้ยินแต่ชื่อหนัง เพื่อน ๆ หลายคนถามหาหนังเรื่องนี้ว่ามีวีดีโอเทปหรือไม่ เพราะเป็นหนังเรื่องแรกที่ นาท ภูวนัย แสดงเป็นพระเอกและยังมีนักร้อง มีเพลงหลายเพลง จึงอยากจะดูกัน แต่ก็ไม่มีใครมีวีดีโอหนังเรื่องนี้เลย กระทั่งเมื่อประมาณปี 2535 ขณะนั้น พวกผมกำลังยืนคุยกันถึงเรื่องราวของหนังไทยเก่าๆ ก็เผอิญมีเด็กหนุ่มๆ คนหนึ่งเดินเข้ามาฟังด้วย แล้วจู่ๆ เขาก็บอกพวกเราว่า เขามีม้วนวีดีโอหนังเรื่อง แม่ศรีไพร ถ้าอยากดู จะให้ เอามั๊ย.. เท่านั้นเอง วงสนทนาก็แทบแตกเพราะเพื่อนคนหนึ่งลงทุนนั่งรถแท็กซี่กลับไปกับหนุ่มคนนั้นเลย ไปถึงบ้านเขาเพื่อจะเอาม้วนวีดีโอแม่ศรีไพรมาฉายดูกัน พอเห็นม้วนจึงได้รู้ว่า แม่ศรีไพร นั้นเคยทำเป็นวีดีโอเทปของบริษัทไจแอนท์สตาร์จำกัด ออกให้เช่ามาก่อนนานแล้ว พอเปิดหนังดูก็พบว่า หนังทำจากกากฟิล์มสีแดงๆ ทั้งเรื่อง ไม่มีเส้นฝนเลย เพื่อนๆ ก็พากันดูจนแทบหายอยากไปพักหนึ่ง


ต่อมาต้นปี 2550 คุณโต๊ะพันธมิตร ซึ่งทำวีซีดีโครงการคิดถึงหนังไทยก็ตัดสินใจนำหนัง แม่ศรีไพร มาออกเป็นแผ่นวีซีดี  3 แผ่นจบ หลังจากที่รีๆ รอๆ มาหลายปี ที่ว่ารีๆ รอๆ นั้นก็เพราะว่าต้องการจะเช็คข่าวให้แน่ใจก่อนว่า ไม่มีฟิล์มหนังสภาพที่ดีกว่านี้จริงๆ ครั้นรู้ว่า แม่ศรีไพร ไม่มีฟิล์มต้นฉบับ (เนกาตีฟ) อยู่แล้ว คงมีแต่กากฟิล์มที่ใช้แล้วซึ่งย่อขนาดลงเป็นฟิล์ม 16 มม.สโคปอยู่เพียงก๊อบปี้เดียวและมีเส้นฝนเยอะมาก จึงตัดสินใจนำฟิล์ม 16 มม.สโคปชุดนั้นไปเทเลซีนออกมาจำหน่าย มีใครคิดเหมือนผมหรือเปล่าว่า ใบปิดโปสเตอร์หนังแม่ศรีไพรนั้น เขาวาดพระเอกหน้าตาออกไปทางมิตร ชัยบัญชา มากกว่านาท ภูวนัย เสียอีก  

นี่แหละครับ แม่ศรีไพร ที่พระเอกจะเกือบเป็น มิตร ชัยบัญชา ไปแล้ว